“Paradoxen zijn geen problemen om op te lossen, maar spanningen om in te balanceren”
Autonomie of samenwerking. Stabiliteit of verandering. Groei of duurzaamheid. Filosoof en auteur Ivo Brughmans hoort deze dilemma’s voortdurend. Hij ergert zich nog steeds aan hoe vaak mensen ze zien als een keuze tussen twee uitersten. We spreken hem op de Stadscampus van de Universiteit Antwerpen. Hij heeft net zijn bijdrage geleverd aan de eerste module van de leergang Strategie Mastercourse. De binnentuin van het zestiende-eeuwse pand vormt het decor. Oud en nieuw naast elkaar. Ook dat is eigenlijk een paradox.
Wie kiest voor één kant van een schijnbare tegenstelling, verliest de andere kant uit het oog
Zijn loopbaan begon niet als filosoof, maar als consultant. Vijfentwintig jaar werkte hij voor multinationals, overheden en publieke organisaties. Ergens in die jaren merkte hij iets. De grote vraagstukken lieten zich nooit vangen in een simpel of-of. Daaruit ontstond zijn baanbrekende boek Paradoxaal Leiderschap. Juist het vermogen om beide kanten te erkennen bepaalt sterk leiderschap.
Ook privé herkent hij het patroon. Brughmans noemt zichzelf iemand die altijd verschillende kanten in zich heeft gehad. Vroeger verwarde hem dat, nu ziet hij het als een kracht. Tegenwoordig ligt zijn aandacht vooral bij polarisatie, ook heel relevant voor mensen die met strategie bezig zijn, omdat er zich al snel kampen aftekenen die om hun eigen gelijk strijden. Niet naar snelle oplossingen, zegt hij, maar naar ruimte om samen te onderzoeken hoe de kracht van beide kanten te combineren.
"Benieuwd hoe dit in de praktijk werkt binnen jouw organisatie? Vraag de brochure aan"
Paradoxen vragen je te kijken op een dieper niveau
Bij een paradoxale opgave stel je jezelf een uitdaging om twee op het eerste gezicht tegenstrijdige doelen tegelijkertijd te realiseren. Je wil bijvoorbeeld én meer rust in je leven creëren én nog productiever zijn in wat je doet. Hoe wil je dat oplossen? Dan volstaat het niet om nog harder te werken tijdens de werkuren, om dan in je vrije uren helemaal uitgeteld op de bank te liggen. Je haasten om op tijd te zijn op je meditatieworkshop zal ook niet erg effectief zijn. Je moet dan op een dieper niveau gaan kijken, voorbij datgene wat voor de hand ligt, en zoeken naar hoe je beide kunt verbinden.
Waarde voor strategisch leiderschap
Wil je als bestuurder, directeur, manager of professional strategisch steviger staan, dan raakt dit precies de kern. Strategie gaat zelden over één juiste keuze. Het gaat om voortdurend schakelen. Tussen groei en duurzaamheid. Tussen daadkracht en zorgvuldigheid. Tussen koers houden en ruimte geven aan verandering. Wie strategie ziet als een reeks knopen die je moet doorhakken, mist de onderliggende spanningsvelden waarin je continu beweegt. Zijn insteek: niet zoeken naar dé oplossing, maar soepel leren bewegen tussen ogenschijnlijke tegenpolen.
In de Strategie Mastercourse van Avicenna werk je aan je eigen strategisch vermogen, en aan de vaardigheid om anderen mee te krijgen in de koers van je organisatie. De zesdaagse leergang met twee modules in Antwerpen en Rotterdam behandelt zowel het vormgeven als het uitvoeren van strategie, met een directe vertaling naar je eigen praktijk. Je krijgt verschillende perspectieven om strategische draagkracht te creëren. De sessies zijn interactief, met veel ruimte voor eigen casuïstiek, en worden begeleid door topexperts en ervaringsdeskundigen.











